Yeminli Tercüme Nedir? Noter Onayı ve Apostil Farkı

Yeminli tercüme nedir?

Yeminli tercüme, bir belgenin yeminli tercüman tarafından başka bir dile çevrilmesi ve çevirinin doğruluğunun tercümanın imzası ve kaşesiyle onaylanmasıdır. Yeminli tercüman, çeviriden sorumlu olduğunu resmen kabul etmiş kişidir. Bu yüzden belgenin içeriği eksiksiz ve aslına uygun aktarılır.

Yeminli tercüme sıradan çeviriden, çeviriyi kimin ve hangi sıfatla onayladığı bakımından ayrılır. Kelime seçimi kadar belgedeki mühür, imza, damga ve el yazısı notların da çeviride belirtilmesi gerekir. Çevirinin sonunda genellikle metnin aslına uygun olduğunu bildiren bir şerh, imza ve kaşe yer alır.

Hangi durumda bu tür bir çeviri istendiğine, çeviriyi kullanacağınız kurum karar verir. Aynı belge bir kurum için yeminli tercümeyle kabul edilirken başka bir yerde ek onay gerektirebilir. Bu yüzden işe başlamadan önce beklentiyi netleştirmek en sağlıklı yoldur.

İşe başlamadan önce nasıl hazırlanmalısınız?

İlk adım, belgeyi teslim edeceğiniz kurumdan hangi belgeyi, hangi dilde, hangi biçimde ve hangi onaylarla istediğini öğrenmektir. Kurumların uygulaması zamanla değişebildiği için eski bir tavsiyeye güvenmek yerine güncel bilgiyi kaynağından almak gerekir. Aldığınız bilgiyi not edin ve tercümana aynen iletin.

Ardından çevrilecek belgeleri toplayın ve hangilerinin aslının, hangilerinin kopyasının gerektiğini ayırın. Belgeler başka bir dilde düzenlenmişse önce çevrilecek dili, sonra çevirinin nerede kullanılacağını yazılı olarak belirleyin. Kişi adlarının pasaport veya kimlikteki yazımını da baştan hazır bulundurun.

• Kurumdan hangi belgeyi ve hangi onayları istediğini öğrenin
• Çevrilecek belgelerin tam ve okunaklı kopyasını hazırlayın
• Arka yüz, ek sayfa ve mühürlü bölümleri unutmayın
• Kişi adlarının pasaport veya kimlikteki yazımını not edin
• Çevirinin hangi dile ve nerede kullanılacağını yazın
• Son teslim gününüzü belirleyip tercümana bildirin

Noter onayı ile apostil arasındaki fark nedir?

Noter onayı, yeminli tercümanın imzasının noter tarafından tasdik edilmesidir. Böylece imzanın gerçekten o kişiye ait olduğu belgelenir. Noter, çevirinin içeriğinin doğruluğunu değil, imzanın tasdikini yapar.

Apostil ise belgenin başka bir ülkede kullanılabilmesi için ilgili uluslararası sözleşme kapsamında verilen doğrulama şerhidir. Belgenin kendisi veya noter onayı için istenebilir. Hangi belgenin apostil gerektirdiğini ve hangi sırayla yapılacağını gideceğiniz ülkenin ya da kurumun yönergesinden öğrenin.

Bu iki işlem birbirinin yerine geçmez ve her belge için gerekmez. Sırası da önemlidir; yanlış sırada yapılan onay sonradan tekrar gerektirebilir. Hangi onayın hangi aşamada yapılacağını tercümanla baştan konuşmak zaman kaybını azaltır.

Yeminli tercüman seçerken hangi soruları sormalısınız?

İlk olarak çeviri yapacak kişinin ilgili dil çifti için yeminli tercüman olup olmadığını sorun. Belgenin hukuki, teknik veya eğitim belgesi olmasına göre deneyimi de önemlidir. Benzer belgeler üzerinde çalışıp çalışmadığını ve örnek çalışma paylaşıp paylaşamayacağını sormaktan çekinmeyin; kişisel veriler silinmiş örnekler yeterlidir.

Teklifleri karşılaştırırken teslim sürecini, isim ve yer adlarının yazımı için nasıl bir kontrol yapıldığını ve düzeltme talebinde ne olacağını konuşun. Kişisel veriler içeren belgelerin nasıl saklanacağını ve iş bitince silinip silinmeyeceğini de sorun.

• Bu dil çifti için yeminli tercüman mısınız?
• Benzer türde belgeyle daha önce çalıştınız mı?
• Kişi ve yer adlarını nasıl kontrol ediyorsunuz?
• Hata çıkarsa düzeltme nasıl ve ne zaman yapılıyor?
• Belgelerimi nasıl saklıyor, iş bitince siliyor musunuz?
• Teslim biçimi nedir: basılı, dijital ya da ikisi birden?

Tekliflerde nelere bakılmalı ve fiyat neye göre değişir?

Fiyat; belgenin uzunluğuna, dil çiftine, konunun teknik olup olmadığına, aciliyete ve teslim biçimine göre değişir. Sayfa düzeni karmaşık belgeler, tablolar ya da el yazısı içerenler daha fazla emek gerektirebilir. Noter onayı, apostil ve kargo gibi işlemler çoğunlukla ayrı ücrete tabidir.

Bu yüzden teklifleri yalnızca toplam tutara bakarak değil, içeriğine bakarak karşılaştırın. Aynı işi kapsamayan iki teklifi kıyaslamak yanıltıcı olur. Kalemlerin ayrı ayrı yazılması sonradan çıkabilecek farkları önler.

• Çeviri kalemi: hangi belgeler ve kaç sayfa kapsanıyor
• Kaşe ve yeminli tercüman onayının fiyata dahil olup olmadığı
• Noter onayı ve varsa apostil işlemi ayrı mı, dahil mi
• Teslim süresi ve acil teslim için ek bedel olup olmadığı
• Kargo veya elden teslim bedeli
• Düzeltme ve ek nüsha talebinde ne olacağı

Yeminli tercümede sık yapılan hatalar nelerdir?

En sık hata, kurumdan hangi belgenin istendiğini öğrenmeden çeviri yaptırmaktır. Sonradan farklı bir onay, farklı bir dil ya da belgenin başka bir bölümünün de çevrilmesi gerektiği ortaya çıkabilir. Bu da hem zaman hem emek kaybıdır.

İkinci sık hata, isimlerin yazımını kontrol etmemektir. Pasaporttaki yazım ile çevirideki yazım farklı olursa kurum belgeyi kabul etmeyebilir. Bir diğer hata da yalnızca ilk sayfayı ya da okunaksız bir fotokopiyi göndermektir; eksik veya bulanık belge çevirinin de eksik kalmasına yol açar.

• Kuruma sormadan çeviri siparişi vermek
• Onay ve apostil sırasını sonradan öğrenmek
• İsim, tarih ve numaraları teslimde kontrol etmemek
• Eksik veya okunaksız kopya göndermek
• Kapsamı ve teslim biçimini yazılı netleştirmemek
• Son teslim gününe çok yakın sipariş vermek

Teslimde ve sonrasında nelere dikkat etmelisiniz?

Çeviriyi teslim aldığınızda isimleri, tarihleri, numaraları ve mühür açıklamalarını belgeyle satır satır karşılaştırın. Her sayfada imza ve kaşe olup olmadığına ve sayfaların eksiksiz sıralandığına bakın. Hata görürseniz belgeyi kuruma vermeden önce tercümana bildirin.

Noter onayı veya apostil gerekiyorsa teslim edilen nüshanın bu işlem için hazır olup olmadığını sorun. Kuruma sunmadan önce elinizde bir kopya bulundurun. Belge kabul edilmezse nedenini yazılı ya da açık biçimde öğrenip tercümanla paylaşın; düzeltme mümkünse hızla çözülebilir.

Hangi durumlarda dikkatli olmalısınız?

Hangi dil çifti için yeminli olduğunu net söyleyemeyen, imza ve kaşe konusunda belirsiz kalan veya isimlerin kontrolünü kabul etmeyen kişilerden çekinin. Kapsamı ve kalemleri yazılı vermek istemeyen, sonradan kalem ekleyeceğini ima eden teklifler de uyarı işaretidir. Belgenizin kurumda kabul edileceğini kesin olarak vaat eden ifadelere temkinli yaklaşın; bunu yalnızca belgeyi kullanacağınız kurum bilir.

Kişisel verilerinizin nasıl korunacağı sorusuna cevap verilmemesi de dikkat gerektirir. Senin Ekip'ten ücretsiz teklif alıp farklı tercümanları karşılaştırabilirsiniz; ancak tercümanın yetkisini ve belgenin kurumca kabul edilip edilmeyeceğini kontrol etmek sizin sorumluluğunuzdadır.

• Dil çifti ve yetki konusunda net cevap verilmemesi
• Kalemlerin yazılı verilmemesi, sonradan ek bedel ima edilmesi
• İsim kontrolünün ve düzeltme sürecinin reddedilmesi
• Belgenin kabul edileceğine dair kesin vaatler
• Kişisel verilerin korunmasına dair cevap verilmemesi